Kamuda mali disiplin sağlamak amacıyla hazırlanan tasarruf tedbirleri içeren yasal düzenlemeler, Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde onaylandı. Bu yeni düzenlemenin daha önce belirlenen 1 Eylül 2024 yürürlük tarihi, 1 Ocak 2025 olarak güncellendi.
Tasarruf tedbirlerine uymayan kurum ve kişilere çeşitli disiplin cezaları uygulanacak.
Anayasa Mahkemesi’nin, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Türk Standartları Enstitüsü (TSE) arasındaki Hazine yardımlarına dair verdiği karara istinaden, ilgili düzenlemeler yapılacak.
Bu kapsamda, TSE’ye ilişkin hükümler, Türk Standartları Enstitüsü ile İlgili Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun’a eklenecek. Ayrıca, Karayolları Trafik Kanunu’nda yer alan taşıt ve iş makineleri, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na devredilecek.
Bu araçların idareler adına hızlı bir şekilde satılması için Özelleştirme İdaresi Başkanlığı’na yetki verilecek. Özelleştirme süreçleri, Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun çerçevesinde yürütülecek ve giderler Özelleştirme Fonu’ndan karşılanacak.
Satış bedellerinin ardından kalan tutar ise ilgili idarelerin bütçelerine aktarılacak.
Yatırım teşvikleri ile ilgili yapılan düzenlemeler de önemli değişiklikler içeriyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanı ile yatırımcılar arasında yapılan sözleşmelere ilişkin damga vergisi muafiyeti, 1 Temmuz 2024’ten itibaren geçerli olacak.
Ayrıca, Anayasa Mahkemesi’nin kararları doğrultusunda üniversitelere öğretim elemanı kadroları ihdas edilecek. Bu kapsamda Ondokuz Mayıs Üniversitesi’ne bazı yeni kadrolar eklenmesi planlanıyor.
BOTAŞ ve Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO) ile ilgili yeni düzenlemeler de dikkat çekiyor. BOTAŞ’ın nakit yönetimi için, doğal gaz ithalatı nedeniyle oluşan ödenmemiş vergi ve idari para cezaları, Hazine’den alacaklarına karşılık mahsup edilecek.
Ayrıca, BOTAŞ’ın doğal gaz alımları, Kamu İhale Kanunu’ndan muaf olacak. Bunun yanı sıra, BOTAŞ’ın TPAO ve bağlı ortaklıklarına sağlanan istisnalardan da yararlanma imkanı getirildi. Bu durum, petrol ve doğal gaz arama gibi faaliyetler için kamu ihale kurallarını esnetiyor.
Türk-Japon Bilim ve Teknoloji Üniversitesi’nin dış finansmanı konusunda da yeni düzenlemeler yapıldı. Hazine geri ödeme garantisi sağlanabilmesi için Hazine ve Maliye Bakanı yetkilendirildi.
Bununla birlikte, kamu bankalarının sermayelerinin güçlendirilmesi amacıyla Türkiye Varlık Fonu’na özel tertip devlet iç borçlanma senedi ihraç etme yetkisi verildi.
Araçların akaryakıt ikmali ile ilgili yeni kurallar da getirildi. Sadece dışarıdan şarj edilebilen hibrit araçlar için belirli emisyon değerleri ve motor hacmi şartları sağlandığında, akaryakıt ikmali yapılabilecek. Bu düzenleme 1 Ocak 2025’te yürürlüğe girecek.
Limanlar ve havalimanlarında kullanılan araçlara, belirli şartlar sağlandığında akaryakıt istasyonu dışında akaryakıt ikmali yapılmasına izin verilecek.
Kamu kurumlarının harcamalarının tasarruf tedbirlerine uygunluğu Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından denetlenecek. Alınan tedbirlere aykırı hareket eden kurumlar hakkında disiplin yaptırımları uygulanacak.
Ayrıca, bakanlıkların ve merkezi yönetim kuruluşlarının il özel idareleri aracılığıyla yapmakta oldukları yatırımların kaynak transferleri, yalnızca ilgili hakediş raporlarına dayalı olarak gerçekleştirilecek.
Bu süreçte izlenen ödenekler bir bütçede ayrı ayrı takip edilecek ve diğer amaçlar için kullanılamayacak.
Son olarak, Gelir İdaresi Başkanlığı’na bağlı gelir uzmanları ve yardımcılarının görev tanımları yeniden yapılandırılacak. Ayrıca, Anayasa Mahkemesi’nin verdiği iptal kararları doğrultusunda, avukatların MASAK yükümlülükleri de netleştirilecek.
Bu düzenlemelerle birlikte, özellikle deprem bölgesindeki belediyelerin bütçelerine de müdahale edilecek; nüfus verileri, 30 Haziran 2027 tarihine kadar belirli bir dönemde sabit tutulacak.
